Veelgestelde vragen

SOS Dolfijn is gevestigd in Anna Paulowna, in de kop van Noord-Holland. Het educatieve walvisopvangcentrum bevindt zich op het terrein van Dierenpark Hoenderdaell. 

Hier worden gestrande en verzwakte bruinvissen, dolfijnen en andere kleine walvisachtigen opgevangen, verzorgd en gerevalideerd. Daarnaast kunnen bezoekers meer leren over zeezoogdieren, natuurbescherming en het werk van SOS Dolfijn. 

Bezoekers van Dierenpark Hoenderdaell hebben tevens gratis toegang tot het educatie- en opvangcentrum van SOS Dolfijn.

SOS Dolfijn is een natuurorganisatie die zich inzet voor de bescherming van walvisachtigen in de Noordzee. De hoofdmissie van de stichting is het verlenen van noodhulp aan kleine walvisachtigen in Nederland, zoals bruinvissen en dolfijnen, die ziek, gewond of verzwakt stranden.

Waar mogelijk worden deze dieren opgevangen, verzorgd en gerehabiliteerd, met als doel ze terug te brengen naar hun natuurlijke leefomgeving. Daarbij staan dierenwelzijn, het voorkomen van onnodig lijden en het behoud van de soort altijd centraal.

SOS Dolfijn is in Nederland gespecialiseerd in de opvang en hulpverlening aan levende kleine walvisachtigen die in de problemen komen. Wanneer bruinvissen, dolfijnen of andere kleine walvisachtigen ziek, gewond of verzwakt op het strand terechtkomen, biedt SOS Dolfijn hulp met als primaire doel het beperken van dierenleed en het waarborgen van het welzijn van het dier. 

Voor zeehonden in nood zijn er andere gespecialiseerde opvangcentra, zoals Ecomare op Texel, Zeehondencrèche Pieterburen en A Seal in Stellendam. Voor kleine walvisachtigen die levend stranden, zoals bruinvissen en dolfijnen, vervult SOS Dolfijn deze rol in Nederland. 

Het uitgangspunt bij elke stranding is het welzijn van het dier. Afhankelijk van de situatie wordt gekozen voor directe terugplaatsing in zee, intensieve opvang en rehabilitatie met als doel terugkeer naar de natuur, of, wanneer noodzakelijk, voor palliatieve zorg of euthanasie om onnodig lijden te voorkomen. Opvang wordt uitsluitend ingezet wanneer er realistisch perspectief is op succesvolle terugkeer naar het wild. 

Het rehabilitatieproces is intensief en vraagt 24/7 zorg in de beginfase. Een team van vaste professionals wordt hierbij ondersteund door een grote groep van ongeveer 80 – 100 vrijwilligers. Naast Nederland biedt SOS Dolfijn waar nodig ook ondersteuning, advies en in sommige gevallen opvang voor gestrande kleine walvisachtigen in buurlanden zoals België, Duitsland en Noord-Frankrijk. 

Naast opvang en onderzoek vervult SOS Dolfijn een belangrijke educatieve rol. De organisatie informeert het publiek over bruinvissen en andere walvisachtigen in de Noordzee, met als doel bewustwording en waardering voor deze dieren en hun leefomgeving te vergroten. 

Dit gebeurt via scholenbezoeken, evenementen, lessen, workshops en rondleidingen. Een centrale rol hierin speelt het educatiecentrum op het terrein van Dierenpark Hoenderdaell, dat dagelijks gratis toegankelijk is voor bezoekers. 

Het opvangcentrum is direct verbonden met het educatiecentrum en voorzien van grote glazen wanden, waardoor bezoekers van dichtbij kunnen zien hoe de verzorging en behandeling van zeezoogdieren in de praktijk plaatsvindt. 

Daarnaast ontwikkelt SOS Dolfijn educatieve programma’s zoals het interactieve veldhospitaal Het Reizende Walvisziekenhuis en digitale lespakketten waarmee scholen de wereld van walvisachtigen in de klas kunnen brengen. Zo blijft SOS Dolfijn werken aan een bredere maatschappelijke betrokkenheid bij de bescherming van zeezoogdieren en hun leefomgeving. 

Dieren die worden opgevangen bij SOS Dolfijn leveren waardevolle inzichten op over de soort. Onderzoek aan deze dieren draagt bij aan kennis over gezondheid, ziektebeelden, voeding, gedrag en de effecten van menselijke invloeden op walvisachtigen. 

Binnen het opvang- en rehabilitatieproces wordt daarom ook wetenschappelijk onderzoek uitgevoerd op het gebied van onder andere fysiologie, akoestiek, genetica en microbiologie. Deze kennis is van grote waarde voor het beheer en de bescherming van wilde populaties in de Noordzee en daarbuiten. 

SOS Dolfijn werkt hiervoor samen met nationale en internationale onderzoekspartners. Door de combinatie van opvang en onderzoek krijgen individuele dieren een tweede kans in het wild, terwijl tegelijkertijd essentiële kennis wordt opgebouwd voor het behoud van de soort 

Nee, de bruinvis is geen vis maar een zoogdier, net als alle walvissen, zeehonden een zeeleeuwen. Omdat ze in zee leven worden ze zeezoogdieren genoemd. De naam bruinvis is heel lang geleden bedacht toen men de meeste dieren die in zee leefden vissen noemde.

Alle bruinvissen en dolfijnen behoren tot de walvisachtigen en zijn dus familie van elkaar. Een bruinvis is echter een stuk kleiner dan de meeste dolfijnensoorten en heeft het een stompere snuit. Bovendien is de vorm van de tanden anders. Dolfijnen hebben puntige tanden, bruinvissen hebben plattere, spatelvormige tanden. Verder lijken dolfijnen en bruinvissen erg op elkaar.

De algemene levensverwachting van bruinvissen is 8-10 jaar. Heel soms wordt een bruinvis ouder, het record is op dit moment bruinvis Freja (Fjord&Baelt, Denemarken) van 31 jaar!

Een bruinvis eet vele verschillende soorten vis, van kleine zandspiering tot grotere haring en kabeljauw. Ook eten ze wel garnaaltjes en inktvis. Een volwassen bruinvis van 50 kg eet ongeveer 5 kilo vis per dag.

Bruinvissen zijn zoogdieren, dus ze halen boven water adem. Dit doen ze door middel van het blaasgat boven op het hoofd. Ze kunnen meer dan 5 minuten onder water blijven.

Een bruinvis zwemt ongeveer 5 kilometer per uur. Als de bruinvis een sprintje trekt, zwemt hij harder dan 23 kilometer per uur.

Bij volwassen bruinvissen zijn de vrouwtjes groter dan de mannetjes. Je kunt het verschil echter beter zien op de buik. Bij een vrouwtje zien we een geslachtsspleet met aan elke kant een heel klein spleetje, dit zijn de tepels. Bij een mannetje zie je een geslachtsspleet, waar de penis in opgeborgen zit, maar er zit dan nog een poepgaatje onder. Bij de mannetjes zie je dus een soort uitroepteken op de buik.

Een volwassen bruinvisvrouwtje krijgt één kalf per 1 – 2 jaar.

Dit kan komen doordat het dier gewond, ziek of verzwakt is. Het kan ook zijn dat de bruinvis nog heel jong is en zijn moeder is kwijtgeraakt.

Wanneer een bruinvis binnenkomt in het opvangcentrum is het meestal erg ziek of gewond. Er is een lange tijd nodig om helemaal beter te worden en aan te sterken. De dieren die het redden kunnen meestal na 3 tot 6 maanden weer teruggebracht worden naar zee.

Dit verschilt van jaar tot jaar. Van 1990 tot 2000 waren dat slechts enkele levende bruinvissen per jaar. Daarna stranden er meer levende bruinvissen. De afgelopen 5 jaar hebben we gemiddeld 24 meldingen per jaar van levende bruinvissen op het strand. Een deel daarvan wordt opgevangen in het opvangcentrum van SOS Dolfijn. In 2006 zijn er 18 bruinvissen verzorgd in het opvangcentrum van SOS Dolfijn. Dat was tot nu toe het hoogste aantal

Een enkele keer strand er ook een andere walvisachtige. Zo heeft SOS Dolfijn ook gestreepte-, witsnuit- en witflankdolfijnen opgevangen. Ook is er drie keer een gewone dolfijn behandeld. SOS Dolfijn is een opvangcentrum voor alle kleine walvisachtigen die stranden.