Meldingen van gestrande bruinviskalfjes

Piek bruinviskalfjes in juni en juli

Afgelopen weekend was het alle hens aan dek voor het team van SOS Dolfijn.

Zo kregen we op beide dagen meldingen van gestrande bruinviskalfjes. Op zaterdag een mannetje op Texel en zondag een vrouwtje aan de Noord-Hollandse kust bij Bergen en Egmond. Helaas hebben beide dieren het niet gered. Omdat we altijd open en eerlijk communiceren op social media, leverde dit veel reacties en vragen op. Daarom hierbij een extra toelichting.

Bruinviskalfjes worden na een draagtijd van zo’n 10-11 maanden geboren tussen mei en augustus, met een piek in juni en juli. Bij de geboorte (65–75 cm, ca. 5 kg) zijn ze volledig afhankelijk van hun moeder, die hen voedt met calorierijke moedermelk en helpt bij het zwemmen door het kalf mee te nemen in haar stroming. De moederbruinvis heeft daarbij zelf dagelijks 3–5 kg vis nodig. De bevalling en het zogen is een zware tijd voor de bruinvis waarbij veel mis kan gaan. Zo kunnen moeders hun jong verstoten als het zwak is of de zorg te zwaar wordt. Ook harde wind, zoals afgelopen dagen, kan moeder en jong scheiden. Dat is triest, maar de natuur is hard.

Op onze vorige berichten kwamen veel reacties binnen met vragen over de moedermelk van bruinvisen. Tijdens de eerste jaren in Harderwijk zijn er meerdere kalfjes opgevangen geweest. Daaruit is gebleken dat hele jonge dieren, jonger dan 6-8 weken, niet met nagemaakte melk konden overleven en stierven binnen een week. De enorm vette moedermelk is lastig na te maken en bleek onverteerbaar voor de darmpjes van de hele jonge dieren.

Omdat dit hun lijden alleen verlengde, is besloten zulke jonge dieren niet meer op te vangen. Volgens de huidige opvangvergunning van SOS Dolfijn worden alleen dieren opgevangen die een reële kans maken om terug te keren naar zee. Een gestrande bruinvis moet daarom minimaal enkele maanden oud zijn om te kunnen worden opgevangen. Mocht een opgevangen dier onverhoopt toch niet kunnen terugkeren naar zee na opvang, dan biedt SOS Dolfijn in deze uitzonderlijke gevallen eventueel permanente opvangmogelijkheden voor een dier. Het liefst geven we ze echter een tweede kans in zee, en gelukkig lukt dat vaak.

Een jong dier zonder moeder terugzetten in zee, is kansloos. Zoals hierboven gezegd: zonder moederdier overleeft het dier het niet en zal vervolgens opnieuw stranden of verdrinken. Bij herstranding vallen roofvogels of andere dieren hen vaak levend aan.

Ons team van medewerkers en vrijwilligers staat dag en nacht klaar voor dieren in nood en doet zijn best om ook veel vragen online te beantwoorden, al heeft de (na)zorg voor de dieren altijd voorrang, waardoor reageren niet altijd direct mogelijk is. Bedankt voor jullie begrip.

7 augustus 2025